In onze benchmark onder 46 Nederlandse accountantskantoren was er over één ding volledige consensus: 100% wil AI in een ondersteunende rol, niet in een besluitvormende. Alle respondenten kiezen voor signaleren, meedenken of documenteren. Niemand wil autonome AI. Belgische kantoren herkennen die keuze meteen.
Dat is een bijzonder cijfer voor een sector waarin de meningen normaal gesproken sterk uiteenlopen. Het zegt iets fundamenteels over hoe accountants naar hun eigen rol kijken. En vooral over waar de kansen en risico’s van AI in de accountancy liggen.
De rolverdeling: jij beslist, AI bereidt voor
AI als collega, niet als concurrent. Dat is de kern premisse. Denk aan een uitstekend voorbereide junior die alle dossierstukken al heeft gescreend, alle sanctielijsten heeft afgelopen, alle UBO-structuren heeft uitgepluisd. Maar die niet zelf besluit of een cliënt wordt geaccepteerd, of een transactie verdacht is, of hoe je het gesprek met een risico klant voert. Dat blijft aan jou.
Waarom accountants dat zo willen, is niet moeilijk te begrijpen. Het ITAA toetst op aantoonbaarheid. De AMLR verstevigt dat straks nog verder. En als AMLCO ben jij eindverantwoordelijk. Autonoom besluitende AI past niet in dat plaatje. Ondersteunende AI wel, en die verhoogt zelfs je grip.
Wat maakt AI-als-collega een goede collega?
Uit dezelfde benchmark komen drie eigenschappen naar voren die de sector eist:
- Consistent, niet snel. 40% noemt “aantoonbaar kwaliteit en consistentie verhogen” als hoofdvoorwaarde. Slechts 22% noemt tijdsbesparing als belangrijkste criterium. Snelheid komt gratis mee als de consistentie klopt.
- Uitlegbaar, niet magisch. 72% noemt menselijke eindcontrole als harde voorwaarde. Een AI-collega die niet kan uitleggen waarom een dossier op “verhoogd risico” staat, is geen collega maar een black box.
- Herkenbaar, niet buitenaards. 65% wil AI als “Compliance Assistent”. Niet als chatbot, niet als Compliance Officer, maar als een assistent die meedenkt.
Waar begin je?
Bij het proces dat de meeste tijd kost, en dat is bij bijna elk kantoor hetzelfde: cliëntacceptatie. 74% noemt KYC als grootste tijdvreter. Wie daar eerst de AI-collega inzet, wint direct het meest, in tijd én in aantoonbaarheid.
Wil je zien hoe zo’n collega er in de praktijk uitziet?
Op 25 augustus om 10.00u geeft Christiaan Dappers (CEO ComplianceWise) een gratis webinar speciaal voor Belgische kantoren: “AI als collega-accountant. Hoe je samenwerkt zonder de regie te verliezen.” 45 minuten, online, met live Q&A. Gebaseerd op de benchmark onder 46 kantoren, met een concrete vertaalslag naar het ITAA-kader.

