Accountantskantoren die met AI hun eigen tools ontwikkelen: het klinkt als een logische stap. Maar wat als ondernemers met dezelfde technologie ook zelf hun cijfers gaan bevragen? En wat gebeurt er met de factuur als AI het werk vele malen sneller maakt? Twee stemmen uit de sector leggen de vinger op de wonde. Wij leggen hun inzichten naast de Belgische praktijk.
Een opinie die schuurt
Richard Schouten, oprichter van het Nederlandse IT-bedrijf Asista, vindt het vanzelfsprekend dat accountants met AI zelf software bouwen. Zij kennen immers als geen ander de realiteit achter de cijfers. Maar volgens hem werkt die beweging ook in de omgekeerde richting: ondernemers met een eenvoudige administratie zullen hun cijfers steeds vaker zelf bevragen en meer zelf doen. Waar het vak echt begint, ziet hij scherp: niet bij het invullen van een formulier, en zeker “niet bij een antwoord dat een AI-agent ook had kunnen geven”. Wel bij oordeel, context en verantwoordelijkheid.
Lees het volledige opiniestuk van Richard Schouten op LinkedIn.
De billing paradox
Joris Van der Gucht, oprichter van Ravical, waarschuwde eerder al op AccountancyVandaag voor wat hij de billing paradox noemt. Wie technologie inzet die het werk versnelt, maar blijft factureren per uur, straft zichzelf voor zijn eigen innovatie. De kosten voor software stijgen, terwijl de inkomsten uit gepresteerde uren dalen.
Zijn conclusie sluit naadloos aan bij die van Schouten. De waarde van louter compliance daalt, omdat AI er een nutsvoorziening van maakt. De tijd die vrijkomt, moet een kantoor verzilveren via proactief advies en vaste prijzen die vertrekken van de impact voor de ondernemer. Waar het werk van de accountant vroeger eindigde bij de jaarrekening, begint het daar nu.
Wat betekent dit voor een Belgisch kantoor?
De ondernemer krijgt sneller inzicht. Sinds 1 januari 2026 lopen facturen tussen Belgische ondernemingen via Peppol, en vanaf 2028 volgt de e-reporting. Gestructureerde data maken het voor een kmo-zaakvoerder eenvoudiger om met een AI-assistent te vragen waarom zijn marge daalt of hoeveel btw hij opzij moet zetten.
Zelf doen heeft grenzen. Een eenvoudige eenmanszaak kan veel automatiseren. Maar zodra het gaat over de keuze tussen een loon en een dividend, een managementvennootschap, de meerwaardebelasting of een overdracht binnen de familie, wegen de gevolgen zwaar. Daar blijft het oordeel van een professional die verantwoordelijkheid draagt het verschil maken.
Zelfbouw vraagt meer dan code. Wie onderhoudt de tool als de fiscale regels wijzigen? Hoe blijft klantdata conform de GDPR? Hoe verhoudt het gebruik zich tot het beroepsgeheim, de deontologie van het ITAA en de Europese AI-verordening? Voor veel kantoren zal de slimme keuze een combinatie zijn: bestaande software en partners gebruiken, en zelf enkel bouwen waar het kantoor echt een eigen meerwaarde heeft. Ook de visie van columnist Gert Engelen is hier relevant.
Van uren naar waarde
Meer Belgische kantoren werken al met forfaits of abonnementen. AI versnelt die beweging. Compliance wordt een voorspelbaar en transparant pakket, met automatisering en periodieke controles inbegrepen. Advies over groei, financiering, opvolging en fiscale keuzes krijgt een eigen, duidelijke prijs. De vraag is niet alleen hoeveel tijd AI bespaart, maar welk deel van die winst naar de klant gaat en welk deel naar betere dienstverlening en nieuw advies.
Drie vragen voor je kantoor
- Welk deel van ons werk kan een klant binnen twee (?) jaar zelf met AI?
- Factureren we nog per uur, en straffen we onszelf zo voor onze eigen efficiëntie?
- Wat bouwen we zelf, en waar kiezen we beter voor een gespecialiseerde partner?
De vraag is dus niet of AI het vak verandert, maar of je kantoor die verandering mee vormgeeft.
Samenvatting
- AI maakt het voor kantoren aantrekkelijk om zelf tools te bouwen, maar geeft ondernemers ook meer mogelijkheden om hun cijfers zelf te bevragen.
- Wie AI inzet en blijft factureren per uur, belandt in de billing paradox: meer efficiëntie, minder omzet.
- Forfaits voor compliance en een duidelijke prijs voor advies winnen terrein.
- Zelfbouw vraagt aandacht voor onderhoud, GDPR, het beroepsgeheim en de AI-verordening.


