Accountancy staat steevast in de top 10 van jobs die AI zal vervangen of op zijn minst grondig zal veranderen. Onderzoekers en docenten van Hogeschool PXL, UCLL en Universiteit Hasselt sloegen de handen in elkaar om te peilen naar hoe accountants zelf kijken naar de impact van AI en automatisering op hun beroep. Uit een bevraging tijdens het Festival van de Accountant van LVEB blijkt dat die evolutie accountants allerminst afschrikt. Integendeel: zij kijken opvallend positief naar de toekomst van hun beroep.
Dat AI en automatisering het accountantsberoep grondig zullen veranderen, is intussen geen nieuwe vaststelling meer. Wat wél opvalt, is hoe breed het vertrouwen in die toekomst onder accountants zelf gedragen wordt.
Rendement en werkplezier: AI als hefboom voor advies
Maar liefst 87% van de bevraagde accountants geeft aan de toekomst van het beroep positief tegemoet te zien. Dat optimisme vertaalt zich bovendien in concrete verwachtingen: 72% verwacht dat de inkomsten zullen toenemen door nieuwe diensten en meer adviesverlening, en 76% denkt dat hun werk nog interessanter en gevarieerder zal worden. Tegelijkertijd verwacht slechts 13% van de accountants dat AI en automatisering de werkdruk zullen verlagen.
Maarten Corten en Nadine Lybaert van UHasselt lichten toe: “Accountants zien AI momenteel vooral als een kans om hun adviesrol verder uit te bouwen, en minder als een manier om efficiënter te werken. Dat is niet onlogisch, aangezien de efficiëntiewinsten zich vandaag vooral voordoen bij de meer repetitieve compliance taken, die veelal door junior profielen worden uitgevoerd. Voor ervaren accountants lijkt AI vooral nieuwe mogelijkheden te creëren en hun takenpakket verder te verbreden”.
De verschuiving van administratieve verwerking naar meer adviesverlening en begeleiding van ondernemers wordt binnen de sector al langer voorspeld. De bevraging toont vooral dat accountants zelf sterk in dat toekomstbeeld geloven. Tegelijk betekent die evolutie niet dat de klassieke vakexpertise aan belang inboet. Integendeel: net in combinatie met technologie vormt die expertise de basis voor de toekomstige adviesrol van de accountant.
Hanne Smets, opleidingshoofd Finance and Insurance Management bij Hogeschool PXL, ziet daarin vooral een verschuiving van waar de accountant zijn meerwaarde creëert: “AI zal een deel van de verwerking en analyse steeds meer ondersteunen of overnemen, maar dat maakt de expertise van de accountant niet minder belangrijk. Integendeel.
We zijn ervan overtuigd dat de accountant van de toekomst op meerdere fronten tegelijk moet kunnen schakelen: als expert in boekhoudkundige en fiscale materies én als proactieve adviseur van de ondernemer. AI kan daarbij als versneller fungeren.”
Hilde Dierckx, lector accounting & tax bij Hogeschool PXL, sluit zich daarbij aan: “Vakkennis blijft de noodzakelijke basis om inzichten correct te interpreteren en kritisch te beoordelen. Het verschil zal steeds meer worden gemaakt door accountants die die expertise, ondersteund door technologie, kunnen vertalen naar proactief advies en een sterk gesprek met de ondernemer. AI vervangt de accountant in die zin niet, maar kan hem net meer ruimte geven om accountant te zijn.”
De nieuwe generatie voorbereiden op de praktijk
Ashley Bergmans en Bert Strijckers, lectoren fiscaal recht bij Hogeschool UCLL, vullen aan:
“We bereiden de studenten vandaag al voor op de veranderende rol van de accountant en de belastingadviseur. In onze opleiding aan Hogeschool UCLL leren studenten niet alleen de fundamenten van accountancy en fiscaliteit, maar werken ze ook met futureproof tools, waaronder AI-toepassingen die in verschillende opleidingsonderdelen aan bod komen.
Zo willen we hen klaarstomen om als beginnende professional technologie slim in te zetten en tegelijk meerwaarde te creëren voor ondernemers.”
