De Europese accountancysector is in beweging. Waar accountantskantoren traditioneel werden geleid en gefinancierd door vennoten uit het beroep zelf, winnen externe investeerders – en vooral private equity – snel aan terrein. Ook in België laat die evolutie zich steeds nadrukkelijker voelen. Een nieuwe paper van Accountancy Europe plaatst de ontwikkeling in een bredere context en nodigt het beroep uit tot een open debat.
Van partnerschap naar externe aandeelhouder
Decennialang was het klassieke partnerschapsmodel de norm in accountancy en audit. Eigendom en bestuur lagen bij actieve beroepsbeoefenaars, wat onafhankelijkheid en verantwoordelijkheid moest waarborgen. Met de groei van kantoren en de internationalisering van de sector ontstonden netwerken van juridisch aparte entiteiten onder één merk en gedeelde standaarden.
Na de grote boekhoudschandalen begin deze eeuw verankerde Europa die onafhankelijkheid ook wettelijk. De Audit Directive van 2006 en de hervormingen van 2014 bepaalden dat de meerderheid van de stemrechten in auditkantoren in handen moet blijven van erkende auditors. Dat principe staat vandaag nog steeds overeind, maar wordt creatiever ingevuld nu externe investeerders hun weg vinden naar de sector.
Explosieve groei van deals
De cijfers spreken voor zich. In 2023 werden in Europa ongeveer honderd private equity-transacties in de accountancysector geregistreerd. In 2024 verdubbelde dat aantal tot zowat tweehonderd. Opvallend is dat veertig procent van die deals ook auditdiensten omvat. Net daarom volgen toezichthouders zoals de Nederlandse AFM en de Britse FRC de trend nauwgezet en vragen ze expliciet om voorafgaand overleg bij dergelijke transacties.
Accountancy Europe kiest daarbij geen kamp. De koepelorganisatie spreekt zich niet uit voor of tegen private equity, maar wil vooral inzicht bieden in de motieven, structuren en mogelijke gevolgen van third party ownership voor kwaliteit, onafhankelijkheid en governance.
Waarom investeerders en kantoren elkaar vinden
Voor investeerders is de aantrekkingskracht duidelijk: accountantskantoren beschikken over stabiele en voorspelbare cashflows, een hoge klantenretentie en opereren in een sterk gefragmenteerde markt die zich leent voor een buy-and-buildstrategie. Digitalisering, automatisering en data-analyse bieden bovendien aanzienlijke groeikansen.
Voor kantoren zelf is extern kapitaal vaak een antwoord op heel concrete uitdagingen. Investeringen in technologie, overnames of internationale expansie vergen middelen die niet altijd intern beschikbaar zijn. Private equity brengt daarnaast professionele managementexpertise mee en biedt oplossingen voor opvolgingsproblemen wanneer partners richting pensioen gaan.
Belgische cases in de kijker
Ook in België is private equity intussen een vaste waarde. Sinds 2019 bouwde de Belgische investeringsgroep Baltisse een meerderheidsbelang op in de PIA Group. Die groep verenigt vandaag een vijftigtal onafhankelijke kantoren in België, Nederland en Luxemburg, telt tot 1.100 medewerkers en bedient zo’n 30.000 cliënten. Met een omzet van 80 miljoen euro in 2023 profileert PIA zich als de derde grootste accountancygroep van het land. Recente toetredingen van Bureau Fiduciaire Lermininaux en THG versterkten de aanwezigheid in Vlaanderen, Brussel en Wallonië.
Ook Waterland PE stapte in Moore Belgium, een toonaangevend netwerk in audit, accountancy en advies en marktleider in het Belgische mid-market- en kmo-segment.
In 2025 volgde Grant Thornton België, waar het Amerikaanse New Mountain Capital instapte. Die investering past in een bredere internationale strategie en moet de samenwerking tussen landen versterken, extra carrièremogelijkheden creëren en verdere overnames in België mogelijk maken.
Kansen én risico’s voor de accountancysector
De voordelen van externe investeringen zijn reëel: meer slagkracht voor innovatie, schaalvoordelen, aantrekkelijkere loopbanen en een sterkere marktpositie. Tegelijk waarschuwt Accountancy Europe voor risico’s. Kortetermijndenken, mogelijke belangenconflicten en druk op onafhankelijkheid en auditkwaliteit mogen niet worden onderschat, zeker gezien de publieke rol van het accountantsberoep.
Lees ook: AccountancyEurope
en
