In een vorige blog – over de Acerta Summit die eind mei 2026 in Lint plaatsvond – kon je lezen dat de adoptie van AI-tools door Vlaamse accountantskantoren bijzonder snel verloopt. In Vlaanderen steeg het aandeel AI-gebruikers van 30 naar 38 procent tussen 2022 en 2023. Bovendien blijkt uit Acerta-onderzoek – bij meer dan 180 Belgische accountants – dat ruim driekwart van hen AI als een gamechanger beschouwt.
Opvallend is echter dat het vaak niet de grootste kantoren zijn die het snelst vooruitgang boeken op het vlak van AI-adoptie. Het zijn net de kleinere spelers die dankzij hun wendbaarheid voorsprong nemen. Hoe komt dit?
Minder lagen, meer snelheid
Grote accountantskantoren beschikken doorgaans over ruime IT-budgetten en gespecialiseerde teams. Toch betekent dat niet automatisch dat ze sneller nieuwe technologie invoeren. Nieuwe AI-toepassingen moeten er vaak langs verschillende managementniveaus, IT-afdelingen, complianceverantwoordelijken en interne goedkeuringsprocedures passeren voordat ze in de praktijk kunnen worden getest.
Bij kleinere kantoren verloopt dat proces heel anders.
Partners en medewerkers werken nauw samen, wat korte beslissingslijnen oplevert. Die aanpak maakt een groot verschil in een markt waarin AI-oplossingen zich bijna maandelijks verder ontwikkelen.
En net die snelheid zorgt ervoor dat kleinere kantoren sneller ervaring in AI-gebruik opbouwen. Ze wachten niet tot alle antwoorden bekend zijn, maar leren al doende welke toepassingen echt waarde creëren.
Klein beginnen levert vaak de grootste winst op
Een tweede voordeel is dat kleinere accountantskantoren geen grootschalige digitaliseringstrajecten hoeven op te zetten om resultaten te boeken. Vaak volstaat één concreet project om onmiddellijk efficiëntiewinst te realiseren.
Artificiële intelligentie wordt vandaag onder meer ingezet voor:
- het samenvatten van uitgebreide documenten
- het voorbereiden van klantgesprekken
- het opstellen van standaardmails
- het registreren en samenvatten van meetings en calls
- het analyseren van contracten en fiscale documenten
- het opsporen van afwijkingen in boekhouddata
- het structureren en borgen van interne kennis
Dergelijke toepassingen vragen relatief beperkte investeringen, maar leveren vaak meteen tijdswinst op. Bovendien kunnen kantoren snel evalueren wat werkt en waar bijsturing nodig is. Mislukt een experiment, dan blijven de financiële en organisatorische gevolgen beperkt. Dat maakt de drempel om nieuwe technologie uit te proberen aanzienlijk lager.
AI helpt bij structurele uitdagingen
Dat AI zoveel aandacht krijgt, is geen toeval. Accountantskantoren worden tegelijk geconfronteerd met personeelsschaarste, toenemende regelgeving en klanten die sneller inzicht en proactief advies verwachten.
De cijfers uit de Acerta-bevraging illustreren die uitdagingen:
- 89,4% verwacht dat digitalisering de sector ingrijpend zal veranderen
- 84,1% ondervindt moeilijkheden om voldoende gekwalificeerde medewerkers te vinden
- 65,6% merkt dat klanten hogere verwachtingen hebben rond snelheid en advies
Voor kleinere kantoren vormt AI daarom geen doel op zich, maar een praktische manier om repetitieve administratieve taken te verminderen.
Wanneer medewerkers minder tijd besteden aan documentverwerking en standaardcontroles, ontstaat meer ruimte voor persoonlijk klantencontact en strategisch advies. Net daarin kun je je als kleiner kantoor onderscheiden.
Oude processen durven herdenken
Succesvolle AI-projecten draaien uiteindelijk minder om technologie dan om processen. Veel accountantskantoren werken nog volgens werkwijzen die jaren geleden zijn opgebouwd en ondertussen verschillende manuele stappen bevatten.
Kleinere organisaties hebben vaak minder historische ballast. Daardoor kunnen ze bestaande workflows sneller herbekijken en zich de vraag stellen hoe een proces eruit zou zien wanneer het vandaag volledig opnieuw wordt ontworpen.
Dat biedt kansen voor onder meer digitale klantonboarding, geautomatiseerde documentverwerking, fiscale voorbereiding, rapportering en intern kennisbeheer. AI wordt dan geen extra hulpmiddel boven op bestaande processen, maar een hefboom om efficiënter te werken.
Innovatie als concurrentieel voordeel
Ook op de arbeidsmarkt kan die innovatieve aanpak een verschil maken. Jonge accountants verwachten steeds vaker moderne digitale hulpmiddelen die repetitief werk beperken en hen toelaten sneller inhoudelijke expertise op te bouwen. Een kantoor dat AI slim inzet, straalt innovatie uit en vergroot zijn aantrekkelijkheid als werkgever.
Dat betekent uiteraard niet dat snelheid belangrijker is dan zorgvuldigheid. Ook als kleiner kantoor moet je rekening houden met vertrouwelijkheid, gegevensbescherming en de Europese AI-regelgeving. Experimenteren vraagt duidelijke afspraken, opleiding en menselijk toezicht.
Toch ligt precies daar de grootste sterkte van kleine teams.
Waar grote organisaties soms worden afgeremd door complexe besluitvorming, kunnen kleinere accountantskantoren sneller testen, leren en bijsturen.
In een sector waarin technologische ontwikkelingen elkaar razendsnel opvolgen, blijkt die wendbaarheid steeds vaker belangrijker dan de omvang van het IT-budget.
